Luật & mức phạt

Dải phân cách là gì? Phân loại, quy định và mức phạt 2026

Cập nhật 6 phút đọc

Dải phân cách là công trình an toàn giao thông đường bộ, dùng để chia phần đường xe chạy thành hai chiều riêng biệt hoặc tách các loại xe khác nhau. Người đi xe máy đi qua dải phân cách cố định ở giữa hai phần đường xe chạy bị phạt 600.000–800.000 đồng.

Dải phân cách là gì theo quy định hiện hành?

Luật Đường bộ 2024 (Điều 24 khoản 7) xếp dải phân cách vào nhóm công trình an toàn giao thông đường bộ. Dải phân cách được lắp đặt để làm một trong ba việc:

  • Chia phần đường xe chạy thành hai chiều đi và về riêng biệt.
  • Tách phần đường dành cho xe cơ giới với phần đường dành cho xe thô sơ.
  • Tách nhiều loại xe khác nhau trên cùng một chiều đường.

QCVN 41:2024/BGTVT (Điều 79) bổ sung: dải phân cách là bộ phận của đường mà xe không chạy trên đó.

Hai khái niệm đi kèm, theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 (Điều 2):

  • Phần đường xe chạy: phần của đường bộ được sử dụng cho phương tiện giao thông đường bộ đi lại.
  • Làn đường: một phần của phần đường xe chạy, được chia theo chiều dọc của đường, có đủ chiều rộng cho xe chạy an toàn.

Phân loại dải phân cách

Theo vị trí: dải phân cách giữa và dải phân cách bên

  • Dải phân cách giữa: nằm giữa đường, tách chiều đi với chiều về. Đường có dải phân cách giữa được gọi là đường đôi.
  • Dải phân cách bên: tách các phần đường trên cùng một chiều, ví dụ phần đường cho xe cơ giới với phần đường cho xe thô sơ.

Theo tính chất: cố định và di động

Tiêu chí Dải phân cách cố định Dải phân cách di động
Hình thức Bó vỉa trồng cây, dải đất hoặc lan can phòng hộ cứng Cột (cục) bê tông, nhựa composite hoặc ống thép Ø40–Ø50
Chiều cao Lan can cứng cao khoảng 0,3–0,8 m; tối đa 1,27 m nếu cần chắn sáng Cột cao 0,3–0,8 m
Khả năng di chuyển Không di chuyển Di chuyển được theo bề rộng mặt đường
Trường hợp nên dùng (mục 79.4) Đường có từ 4 làn xe trở lên Mặt đường 2–3 làn cần chia tạm thời

Dải phân cách, vạch kẻ đường và loại đường

Dải phân cách là công trình có thật trên đường (bó vỉa, dải đất, lan can, cột). Vạch kẻ đường chỉ là vạch sơn để chia làn, chia chiều, không ngăn xe lại, nên người lái phải tự quan sát để đi đúng phần đường, làn đường.

Thông tư 38/2024/TT-BGTVT dựa vào dải phân cách giữa để phân biệt loại đường:

  • Đường đôi: chiều đi và chiều về được phân biệt bằng dải phân cách giữa.
  • Đường hai chiều: chiều đi và chiều về dùng chung một phần đường xe chạy, không có dải phân cách giữa.

Theo định nghĩa này, đường cho xe đi cả hai chiều mà không có dải phân cách giữa, kể cả khi có vạch sơn chia hai chiều, thuộc loại đường hai chiều. Cách phân loại này ảnh hưởng đến tốc độ tối đa của xe mô tô:

Loại đường Trong khu đông dân cư Ngoài khu đông dân cư
Đường đôi; đường một chiều có từ 2 làn xe cơ giới 60 km/h 70 km/h
Đường hai chiều; đường một chiều có 1 làn xe cơ giới 50 km/h 60 km/h

Xe gắn máy chạy tối đa 40 km/h, không phân biệt đường đôi hay đường hai chiều. Xem thêm bài giới hạn tốc độ xe máy.

Với vạch kẻ phân làn, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 (Điều 13 khoản 2, 3) quy định:

  • Xe phải đi trong một làn, chỉ chuyển làn ở nơi cho phép, mỗi lần sang một làn liền kề, có tín hiệu báo trước và giữ khoảng cách an toàn với xe xung quanh.
  • Trên một chiều đường, xe thô sơ đi làn bên phải trong cùng; xe cơ giới, xe máy chuyên dùng đi làn bên trái.

Vạch kẻ đường thường đi cùng biển báo để chỉ dẫn làn và chiều đi. Bạn có thể ôn cách nhận biết qua nhóm câu hỏi biển báo A1.

Hành vi bị cấm và quy tắc quay đầu xe

Người lái xe không được cho xe đi qua dải phân cách cố định ở giữa hai phần đường xe chạy, và phải đi bên phải theo chiều đi của mình, đúng phần đường, làn đường quy định (hành vi vi phạm bị xử phạt theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP, Điều 7 khoản 3 điểm d). Người đi bộ cũng không được vượt qua dải phân cách (Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, Điều 30 khoản 1 điểm c).

Luật này (Điều 15 khoản 4) cấm quay đầu xe tại:

  • phần đường dành cho người đi bộ qua đường;
  • cầu, đầu cầu, gầm cầu vượt, ngầm, nơi giao nhau cùng mức với đường sắt;
  • đường hẹp, đường dốc, đoạn đường cong tầm nhìn bị che khuất;
  • đường một chiều, trừ khi có hiệu lệnh của người điều khiển giao thông hoặc biển báo hiệu tạm thời;
  • đường cao tốc, hầm đường bộ.

Trên đường đôi, muốn quay đầu thì đi đến điểm mở của dải phân cách hoặc nút giao được phép quay đầu, không có biển cấm quay đầu. Với đường một chiều, xem thêm bài đường một chiều là gì.

Mức phạt xe máy vi phạm liên quan đến dải phân cách

Mức phạt với người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP, đã sửa đổi bởi Nghị định 238/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ 15/8/2026):

Hành vi Mức phạt Ghi chú
Đi qua dải phân cách cố định ở giữa hai phần đường xe chạy 600.000–800.000 đồng Không trừ điểm GPLX (Điều 7 khoản 3 điểm d)
Không đi bên phải theo chiều đi; đi không đúng phần đường, làn đường quy định 600.000–800.000 đồng Cùng điểm d khoản 3 Điều 7
Quay đầu xe tại nơi không được quay đầu 400.000–600.000 đồng Điều 7 khoản 2 điểm k
Quay đầu xe trong hầm đường bộ 800.000–1.000.000 đồng Điều 7 khoản 4 điểm d
Chuyển làn không bảo đảm khoảng cách an toàn với xe phía trước, phía sau, hai bên 200.000–400.000 đồng Bổ sung từ 15/8/2026 (Điều 7 khoản 1 điểm e)
Đi ngược chiều của đường một chiều, hoặc trên đường có biển “Cấm đi ngược chiều” 4.000.000–6.000.000 đồng Trừ 02 điểm GPLX
Quay đầu xe không đúng quy định, đi sai làn hoặc đi ngược chiều mà gây tai nạn giao thông 10.000.000–14.000.000 đồng Trừ 10 điểm GPLX

Nghị định 238/2026/NĐ-CP không thay đổi mức phạt đi qua dải phân cách, quay đầu xe hay đi ngược chiều. Nghị định 168/2024/NĐ-CP chỉ nêu đích danh dải phân cách cố định. Với dải phân cách di động, việc xử lý tùy hành vi cụ thể (ví dụ đi không đúng phần đường), nên hỏi Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh/thành phố khi cần.

Xem thêm các lỗi khác trong bài các mức phạt cho xe máy phổ biến.

Dải phân cách trong đề thi lý thuyết A1

Các khái niệm phần đường xe chạy, làn đường, dải phân cách thuộc nhóm quy định chung và quy tắc giao thông. Đề lý thuyết hạng A1, A áp dụng đến hết 28/02/2027 có 25 câu (nhóm này chiếm 08 câu), làm trong 19 phút, rút từ bộ 250 câu; hạng A1 đạt từ 21/25 điểm, hạng A đạt từ 23/25 điểm, và không được sai câu điểm liệt. Từ 01/3/2027, đề đổi thành 40 câu, 27 phút, đạt từ 36/40 điểm.

Hãy luyện trọn bộ 250 câu hỏi thi bằng lái xe A1 trước ngày thi.

Câu hỏi thường gặp

Dải phân cách là gì?

Theo Luật Đường bộ 2024, dải phân cách là công trình an toàn giao thông đường bộ, dùng để chia phần đường xe chạy thành hai chiều riêng biệt, hoặc tách xe cơ giới với xe thô sơ, hoặc tách các loại xe trên cùng một chiều. QCVN 41:2024/BGTVT bổ sung: đây là bộ phận của đường mà xe không chạy trên đó.

Dải phân cách có mấy loại?

Theo QCVN 41:2024/BGTVT, xét theo vị trí có dải phân cách giữa và dải phân cách bên. Xét theo tính chất có dải phân cách cố định (bó vỉa trồng cây, dải đất, lan can cứng) và dải phân cách di động (cột bê tông, nhựa composite hoặc ống thép di chuyển được).

Xe máy đi qua dải phân cách bị phạt bao nhiêu?

Người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy đi qua dải phân cách cố định ở giữa hai phần đường xe chạy bị phạt 600.000–800.000 đồng theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP và không bị trừ điểm GPLX. Nghị định 238/2026/NĐ-CP không thay đổi mức phạt này.

Đường có dải phân cách giữa thì xe máy được chạy tối đa bao nhiêu km/h?

Đường có dải phân cách giữa là đường đôi. Xe mô tô chạy tối đa 60 km/h trong khu đông dân cư và 70 km/h ngoài khu đông dân cư; nơi có biển hạn chế tốc độ thì đi theo biển. Xe gắn máy tối đa 40 km/h.

Người đi bộ có được trèo qua dải phân cách không?

Không. Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 cấm người đi bộ vượt qua dải phân cách. Người đi bộ cần qua đường ở phần đường dành cho người đi bộ qua đường hoặc nơi được phép.